Historia

Osadnictwo zaczęło obejmować tereny tego ówczesnego polsko-węgierskiego pogranicza dopiero w XVI wieku. Z tego okresu pochodzą pierwsze historyczne wzmianki zarówno o Bystrej jak i Sidzinie. Znana jest dokładna data lokacji Sidziny, bo jest to zapisane w przywileju wystawionym 23.04.1563 r. przez króla Zygmunta Augusta dla niejakiego Macieja Goryla. Powstanie Bystrej nie jest dokładnie udokumentowane. W tym czasie, aż do 1772 r. ziemie te należały do starostwa lanckorońskiego. Miejscowa ludność zajmowała się głównie uprawą roli oraz pozyskiwaniem i obróbką drewna. Po I rozbiorze Polski obszar ten znalazł się w obrębie Cesarstwa Austriackiego i do zakończenia I wojny światowej należał do Królestwa Galicji i Lodomerii. W 1839 r. Sidzinę wykupił hr. Filip St. Genois d’Aneancourt. Natomiast na przełomie XVIII i XIX wieku dziedzicem Bystrej został hrabia Bolesław Syriusz Wilkoszewski. W latach 40. i 50. XIX w. głośno było o Sidzinie w całej okolicy, a to za sprawą ks. Wojciecha Błaszyńskiego. Z jego inspiracji powstał tu ruch religijny zwany „sidziniarstwem”, który opierał się na nowatorskich wówczas metodach ewangelizacji poprzez osoby świeckie, w tym również kobiety. Pod koniec XIX wieku Sidzina i Bystra przeszły w ręce żywieckich Habsburgów, którzy po odzyskaniu przez Polskę niepodległości przekazali je Polskiej Akademii Umiejętności. W okresie dwudziestolecia międzywojennego obszar obecnej gminy wchodził w skład odrodzonego województwa krakowskiego, będąc częścią powiatu z siedzibą w Myślenicach. Podczas okupacji hitlerowskiej (1939-1945) tereny te zostały włączone do Generalnego Gubernatorstwa, a Sidzina była w tym czasie wsią graniczną (ze Słowacją). Powstały tu wtedy dwie placówki niemieckiej straży granicznej. Czasy II wojny światowej to tragiczna i zarazem bohaterska karta w historii gminy. Mieszkańcy aktywnie uczestniczyli w działaniach ruchu oporu, a w wysoko położonych osiedlach, zwłaszcza na terenie Pasma Polic, stacjonowały oddziały partyzanckie wspierane przez miejscową ludność. 13 i 14.10.1944 r. hitlerowcy zorganizowali nieudaną obławę na partyzantów, dokonując w odwecie pacyfikacji kilku osiedli, m.in. os. Malinowe. Po II wojnie światowej Bystra i Sidzina ponownie weszły skład powiatu myślenickiego. W okresie 1956-1975 i ponownie od 1999 r. omawiany teren wchodzi w skład powiatu suskiego. W 1992 r. utworzona została samorządowa gmina wiejska Bystra-Sidzina.